Rond de jaarwisseling brengt mijn vrouw mij de NPO website onder ogen met daarop de aankondiging van de jaarlijkse fietsuitzending door Radio 1, editie 2020. Het zal een live radioprogramma worden over trends en ontwikkelingen in het gewone fietsen. Ik ben voorstander van het gewone fietsen en op zaterdagavond 4 januari 2020 kan ik van 19.00 tot 22.00 uur dus mijn hart ophalen.

De makers zijn op zoek naar de mooiste fietsverhalen. Heb jij een mooi fietsverhaal? Iets spannends, ontroerends of bijzonders? Boos over je mede weggebruikers? Blij met de strooidienst? Toch wat bang om de drukke weg op te gaan? Laat het ons weten! Mail het. Schrijf je telefoonnummer erbij, zodat we je kunnen bellen. Wie weet kom jij dan op 4 januari in de uitzending! Nou heb ik maar één fietsverhaal, dus dat is meteen mijn mooiste. Die zal ik insturen. Het is het verslag van mijn fietstocht van Zutphen naar Nijmegen en weer terug.

In de radio uitzending, die live is te volgen op internet, is veel aandacht voor het gewone fietsen. De racefietsers en de mountainbikers komen wel aan bod, maar dan vooral als veroorzakers van overlast. Het gewone fietsen, naar werk en school, om boodschappen te doen en voor recreatief gebruik, wordt gepropageerd niet alleen als oplossinkje voor klimaatproblemen, maar vooral omdat het zo gezond is en … humeur bevorderend. De mooie verhalen die in de uitzending worden verteld waren weliswaar echt mooie verhalen, maar erg gewoon vind ik ze niet. Fietsen in China, fietsen naar de Middellandse Zee, de fiets mee in het vliegtuig naar Amerika: zo vaak komt dat nou ook weer niet voor. Maar verder vind ik dat de makers er een leuke uitzending van hebben gemaakt.  

Het gewone fietsen doe ik om boodschappen te doen, bezoekjes af te leggen of om het station te bereiken. Mijn erg gewone, maar oerdegelijke Batavus Winner gebruik ik ook voor een toertocht van huis uit. Zonder elektrische aandrijving, zonder versnelling, zonder handremmen en zonder vliegtuig heb ik erg leuke fietst tochten. In mijn eentje of in gezelschap.

Het googelen van de zoekterm fietsen vanuit zutphen brengt me bij de website www.fietsnetwerk.nl . Er staan ongeveer 80 fietsroutes die te doen zijn vanuit Zutphen. Bedenk dat het landschap er ieder seizoen anders uit ziet en plotseling zijn het er 320. Bovendien zijn sommige zo lang dat ze niet in één dag te doen zijn. Kortom als je wekelijks fietst heb je zeven jaar nodig om alles af te werken en daarna kun je weer op nieuw beginnen.

Op www.fietsnetwerk.nl worden de fietstochten aangeboden in de vorm van  fietsknooppuntenroutes. Ik kies Rondom de Hanzesteden. Het is nr. 14 uit een hele reeks fietstochten vanuit verschillende steden langs de IJssel. Ik download de beschrijving die ik op mijn telefoon zet. Bovendien print ik een overzicht van de fietsknooppunten om op het tasje aan mijn fietsstuur te bevestigen. Zondagochtend om half tien ben ik er klaar voor!

De knooppunten volgorde op het tasje

Een van de fietsknooppunten ligt niet ver bij ons vandaan: Den Elter aan de N345. Als ik daar naar toe fiets over de IJsseldijk spied ik, of er een ooievaar te spotten is, want in het gebied Bronsbergen houdt zich een club van deze vogelsoort op. Dankzij het opbouwwerk van een vogelliefhebber uit Gorssel is de regio rondom Zutphen gezegend met een indrukwekkende en unieke kolonie ooievaars, waarvan er zich hier een groep bevindt. Volgens berichten die ik heb gelezen zouden veel ooievaars overwinteren, maar helaas zien de nesten er verlaten uit. In het voorjaar zal het hier weer druk zijn met deze bijzondere vogels. Alleen al vanwege de ooievaars is het maken van deze fietstocht in voorjaar en zomer de moeite waard.

De route leidt mij door Vierakker. Vierakker is een dorp met 250 inwoners verspreid over een zeer groot gebied. Wie oog voor detail heeft, valt een historisch gebouwtje op, de Vliegehoek. Dit coöperatieve diepvrieshuis staat tussen boerderij De Vlieg en een burgerwoning. Zestig jaar geleden werden overal in Nederland diepvrieshuisjes gebouwd. Huisslachting kwam in die tijd vaak voor. Diepvriezers zoals wij die nu kennen waren er nog niet. Ook buurtbewoners uit Vierakker namen in 1959 het initiatief tot een diepvrieshuis.

Nu is De Vliegehoek één van de laatste nog werkende coöperatieve diepvriesinstallaties in Nederland, met 55 leden. Ook al is de huisslachting verdwenen, zelf geteelde groenten en fruit zijn duidelijk weer in opkomst.

Om de historische diepvries volgens de huidige eisen draaiende te houden moest enige tijd geleden een nieuwe installatie worden ingebouwd. Met de investering van een nieuwe invriesinstallatie en het verbeteren van het hang- en sluitwerk en nieuw schilderwerk was zo’n tienduizend euro gemoeid. Het kostte weinig moeite om de plaatselijke bevolking zo ver te krijgen dit bedrag op te brengen.

Bij timmerbedrijf Besselink leidt de route ons naar links en aan het eind van de weg naar rechts de Koekoekstraat in. Bij knooppunt 87 ga ik verrassenderwijs naar rechts een pad in dat ik denk nog niet te kennen, maar dat valt mee. Na een tijdje kom ik bij een sluis die ik al eerder gezien heb.

afb. 3: bij Het Groene Kanaal

afb. 4: bij het Groene Kanaal

Het pad eindigt uiteindelijk bij de Sint Willebrordskerk, de katholieke kerk van Vierakker. Het aanpalende Wichmond heeft een protestantse kerk. Deze staat aan een leuk straatje zoals dat waarschijnlijk in de jaren vijftig er waarschijnlijk ook al heeft gelegen. Zwiebertje en Saartje zouden zo langs kunnen komen lopen. Heel charmant. Je moet er alleen heel even van de officiële route voor afwijken.

afb. 5: bij Het Groene Kanaal

Mijn gewone stadsfiets rijdt me er moeiteloos langs. Mijn enthousiasme voor deze fiets duurt onverminderd voort. Hij trapt heel licht, zonder versnelling of elektromotor.

afb. 6: Kasteel Vorden

Dan volgt er een stuk met vele laantjes omzoomd door beuken. Verrassend is het plotselinge uitzicht in de verte op Kasteel Vorden. Als je de fietsroute volgt krijg je het van verschillende zijden te zien. Daarna het mooie dorp Vorden in. Op deze zondagochtend klinkt gezang vanuit de protestantse kerk. Let op dat je de afslag niet mist. Na knooppunt 86 leidt de burgemeester Galleestraat je uit de dorpskern weg naar het volgende kasteel. Eerst moet daarvoor een pad worden genomen dat, door schots en scheef liggende grote keien, nogal heftig is. Ik geef er de voorkeur aan, op dit kleine zijpaadje van de Almenseweg, naast de fiets te lopen. Als het steenpad overgaat in een bolle weg zie ik in de verte Kasteel Den Bramel.

afb. 7: Kasteel Den Bramel

Al snel daarna fiets ik, via een brugje over de Berkel en een smal fietspad, het mooie dorpje Almen in. Ook hier is het charmante jaren vijftig karakter behouden gebleven. In Almen bevindt zich hotel restaurant De Hoofdige Boer dat genoemd is naar een gedicht van A.C.W. Staring:

Elk weet waar ‘t Almens kerkje staat

en kent de laan die derwaart gaat.

Een duiker perst daar onder ‘t spoor

zijn schuim tot in de Berkel door:

al golft rondom de wintervloed,

men komt ter preek met droge voet.

De rest kan men vinden op internet: klik

Afb. 8: De Staring Koepel. Foto komt van Wikimedia. Duidelijk een andere jaargetijde …

Na het oversteken van het Twente Kanaal kom ik op een zandpad over de dijk die me terug in de richting Zutphen stuurt. Gelukkig ligt er een smalle geasfalteerde strook naast het zandpad. Rijkswaterstaat heeft er een streng bordje naast geplaatst: de weg is toegankelijk voor fietsers, maar verder verboden toegang. Ik zal proberen niet af te stappen. Vlakbij de sluizen van Eefde liggen binnenvaartschepen te dommelen in de Zondagsrust. Ik word gedwongen tot een kleine omweg vanwege een grootscheepse renovatie aan het sluizencomplex. Zodoende kom ik langs het scoutinghuis aan de Boedelhofweg. Ooit kwam ik hier ieder zaterdagmiddag. Mijn tweede dochter beleefde hier jarenlang gelukkige zaterdagmiddagen.

Met een omweg passeer ik toch de brug over de sluizen en dan gaat het weer richting Zutphen. Twintig minuten later arriveer ik thuis met ongeveer 40 kilometer in de fietsbenen. Ik vind deze fietstocht een aanrader!